Tăng cường thực thi pháp luật, kiên quyết ngăn chặn vi phạm khai thác IUU

Theo báo cáo của Sở Nông nghiệp và Môi trường, công tác tuyên truyền, phổ biến pháp luật về chống khai thác IUU, nhất là vi phạm vùng biển nước ngoài, được các cơ quan, đơn vị, địa phương tăng cường. Ban Tuyên giáo và Dân vận Tỉnh ủy phối hợp với BCH Vùng Cảnh sát biển 2 và các cơ quan chức năng tổ chức 02 buổi “Gặp gỡ, tuyên truyền vận động ngư dân chống khai thác hải sản bất hợp pháp, không báo cáo và không theo quy định”. Các xã, phường, đặc khu có biển tổ chức nhiều hội nghị tuyên truyền, phát tài liệu cho ngư dân và thông tin trên hệ thống truyền thanh cơ sở. Báo và Phát thanh, truyền hình Quảng Ngãi tăng cường thời lượng, tần suất tuyên truyền về chống khai thác IUU.

Công tác quản lý đội tàu được triển khai theo Luật Thủy sản năm 2017 và các văn bản hướng dẫn. Toàn tỉnh hiện có 4.863 tàu cá đã đăng ký; trong đó 4.699 tàu được cấp giấy phép khai thác thủy sản, đạt 97%. Có 3.647/3.791 tàu cá đã đăng kiểm và còn hạn đăng kiểm, đạt 96,2%. Đến tháng 08/2026, có 2.949/2.994 tàu cá có chiều dài lớn nhất từ 15 mét trở lên được cấp Giấy chứng nhận cơ sở đủ điều kiện ATTP còn hiệu lực, đạt 98,5%; 100% tàu cá tham gia hoạt động đã lắp VMS.

Sở Nông nghiệp và Môi trường và BCH Bộ đội Biên phòng tỉnh đã ký kết quy chế phối hợp kiểm soát tàu cá cập cảng, rời cảng và xuất nhập bến. Hàng tuần, các đơn vị đối soát dữ liệu để phát hiện, xử lý vi phạm. Danh sách tàu cá chưa cấp giấy phép, chưa đăng kiểm, chưa lắp đặt VMS được gửi đến các địa phương để theo dõi, quản lý, giám sát, bảo đảm tàu cá chưa đủ điều kiện không tham gia khai thác trên biển.

Từ đầu năm đến nay, các cơ quan chức năng của tỉnh đã xử phạt vi phạm hành chính 41 trường hợp, với số tiền 3,905 tỷ đồng. Đối với vi phạm VMS, đã xử lý 100/100 tàu cá mất kết nối VMS và xử phạt 04/10 tàu vượt ranh giới trên biển. Cơ quan An ninh điều tra Công an tỉnh đã khởi tố 01 bị can về tội “Tổ chức đưa người khác xuất cảnh trái phép” quy định tại khoản 1, Điều 348, Bộ Luật Hình sự liên quan đến ngư dân, tàu cá vi phạm vùng biển nước ngoài. Chi cục Thủy sản và Kiểm ngư tỉnh tiếp tục phối hợp với các lực lượng chức năng xác minh hàng trăm tàu cá vi phạm VMS để xử lý theo quy định.

Phát biểu chỉ đạo, Phó Chủ tịch UBND tỉnh Đỗ Tâm Hiển nhấn mạnh, tỉnh đã triển khai nhiều giải pháp đồng bộ trong phòng, chống IUU và khắc phục khuyến nghị cảnh báo “thẻ vàng” của EC. Nhờ tăng cường thực thi pháp luật, số tàu vi phạm vùng biển nước ngoài, tàu mất kết nối VMS và tàu vượt ranh giới được phép khai thác trên biển giảm đáng kể.

Tuy nhiên, vẫn còn một số trường hợp tàu vi phạm, không về địa phương, có dấu hiệu cố ý, chống đối. Phó Chủ tịch UBND tỉnh khẳng định, trong phòng, chống IUU, “không có vùng cấm”; mọi cá nhân, tổ chức cố tình vi phạm đều bị xử lý nghiêm minh, không phân biệt chủ tàu hay quy mô tàu. Đồng thời, xử lý nghiêm hành vi bao che, tiếp tay hoặc lơ là trách nhiệm của cán bộ, cơ quan quản lý nhà nước; kiên quyết chấm dứt tình trạng trục lợi bất chính từ khai thác thủy sản trái phép.

Phó Chủ tịch UBND tỉnh nhấn mạnh, tỉnh luôn bảo vệ quyền lợi, sinh kế bền vững cho đa số ngư dân làm ăn chân chính, bảo đảm công bằng cho mọi ngư dân đánh bắt, nâng cao uy tín, giá trị cạnh tranh và mở rộng thị trường xuất khẩu cho ngành thủy sản.

Phó Chủ tịch UBND tỉnh yêu cầu các sở, ngành, địa phương tiếp tục thực hiện nghiêm các chỉ đạo của Trung ương và các chỉ đạo xuyên suốt của tỉnh; tập trung thực hiện quyết liệt các nội dung chỉ đạo của UBND tỉnh. Trưởng các cơ quan, đơn vị, địa phương chịu trách nhiệm trước lãnh đạo tỉnh đối với các trường hợp vi phạm.

Trên cơ sở báo cáo của các đơn vị được thanh tra, giao Thanh tra tỉnh thẩm tra, thẩm định, báo cáo UBND tỉnh xem xét trách nhiệm của các địa phương. Sở Nông nghiệp và Môi trường chủ động tham mưu UBND tỉnh chỉ đạo, điều hành toàn diện các nội dung chỉ đạo của Trung ương; nắm bắt đầy đủ số liệu báo cáo của địa phương và chỉ đạo các đơn vị trực thuộc tổ chức thực hiện nhiệm vụ đúng quy định của pháp luật. Đồng thời, phối hợp với các xã, phường, đặc khu thống kê số liệu cung cấp cho UBND tỉnh, nhất là đối với các nhóm tàu, thuyền có nguy cơ cao, tàu thuyền không về địa phương.

Các sở, ngành, địa phương đẩy mạnh tuyên truyền, nhất là các nội dung tại Nghị định số 246/2026/NĐ-CP về xử phạt hành chính trong lĩnh vực thủy sản; tăng cường nắm tình hình, phát hiện, ngăn chặn và xử lý nghiêm các hành vi cố ý vi phạm IUU. Hướng dẫn, vận động chủ tàu đăng kiểm, cấp phép, lắp đặt thiết bị giám sát hành trình; quản lý chặt chẽ tàu cá không đủ điều kiện hoạt động.

Các lực lượng chức năng tăng cường tuần tra, kiểm tra, kiểm soát trên biển, tại cửa biển, cảng cá; nâng cao hiệu quả kiểm tra tàu cá, giám sát sản lượng, thu nhật ký khai thác, xác nhận, chứng nhận thủy sản từ khai thác, bảo đảm truy xuất nguồn gốc. Công an tỉnh và Ban Chỉ huy Bộ đội Biên phòng Quảng Ngãi nghiên cứu lập chuyên án để điều tra, xử lý các trường hợp chủ tàu cố ý vi phạm.