Quảng Ngãi quyết liệt ngăn chặn vi phạm IUU

Theo Sở Nông nghiệp và Môi trường - Cơ quan Thường trực Ban Chỉ đạo tỉnh về chống khai thác IUU, thực hiện “Tháng cao điểm” theo Quyết định số 1516 của Thủ tướng Chính phủ, UBND tỉnh đã ban hành Kế hoạch hành động khắc phục khuyến nghị của Ủy ban châu Âu tại đợt thanh tra lần thứ 5.

Qua rà soát, đối khớp dữ liệu, toàn tỉnh có 4.851 tàu cá từ 6m trở lên đã đăng ký, cập nhật trên hệ thống VNFishbase. Dữ liệu đăng ký, đăng kiểm, cấp phép đã được cập nhật và đối khớp với cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư; bổ sung thông tin căn cước công dân, số điện thoại của chủ tàu.

Sở Nông nghiệp và Môi trường phối hợp với Ban Chỉ huy Bộ đội Biên phòng tỉnh làm sạch dữ liệu tàu cá trên VNFishbase và hệ thống quản lý của Biên phòng, đồng bộ dữ liệu xuất, nhập bến trên eCDT.

Trên cơ sở danh sách tàu cá không đăng ký, không đăng kiểm, không có giấy phép do Sở Nông nghiệp và Môi trường cung cấp hằng tuần, các địa phương hướng dẫn chủ tàu thực hiện thủ tục. Đến nay, số tàu không có hoặc hết hạn giấy phép còn 135 tàu (giảm 22 tàu so với ngày 15/8/2026); số tàu hết hạn đăng kiểm còn 106 tàu, giảm 67 tàu).

Từ đầu năm 2026 đến nay, toàn tỉnh có 299 tàu cá được xóa đăng ký theo quy định tại Thông tư số 02/2026/TT-BNNMT. Hiện còn 189 tàu cá không đủ điều kiện hoạt động do chưa được cấp giấy phép, hết hạn đăng kiểm hoặc chưa cấp giấy chứng nhận an toàn thực phẩm. Các địa phương đã lập, cập nhật danh sách và tổ chức phân công quản lý từng tàu có nguy cơ cao vi phạm IUU; tập kết tàu không đủ điều kiện tại khu neo đậu tập trung để quản lý, không cho tham gia khai thác.

Đối với thiết bị giám sát hành trình (VMS), đến ngày 5/9/2026, có 95 tàu cá xin ngắt kết nối trên 3 tháng do sửa chữa, nằm bờ hoặc lưu cảng dài ngày. Chi cục Thủy sản - Biển đảo lập danh sách, hướng dẫn chủ tàu báo cáo vị trí định kỳ 7 ngày/lần.

Công tác kiểm tra, kiểm soát tàu cá được tăng cường. Ban Chỉ huy Bộ đội Biên phòng tỉnh kiểm tra việc đánh dấu, viết số đăng ký khi tàu xuất, nhập bến; phối hợp kiểm tra tàu neo bờ, tàu tạm ngưng hoạt động. Trong “Tháng cao điểm”, cơ bản 100% tàu cá được đánh dấu, viết số đăng ký.

Về truy xuất nguồn gốc thủy sản, các tổ chức quản lý cảng cá và trạm kiểm soát biên phòng kiểm tra, kiểm soát, ghi nhận tàu cá từ 06m trở lên ra, vào cảng, xuất, nhập bến trên hệ thống eCDT. Từ đầu năm 2026 đến nay, có 30.979 lượt tàu cập cảng cá, trong đó 17.374 lượt tàu cập cảng bốc dỡ sản phẩm; 34.979 lượt tàu nhập bến và 34.693 lượt tàu xuất bến qua biên phòng.

Kiên quyết không để phát sinh vi phạm mới

Phát biểu kết luận, Phó Chủ tịch UBND tỉnh Đỗ Tâm Hiển đánh giá công tác chống khai thác IUU trên địa bàn tỉnh đạt kết quả khá tốt, nhất là việc rà soát, lập danh sách và quản lý tàu cá. Tuy nhiên, vẫn còn tàu cá có nguy cơ cao vi phạm; các hành vi phổ biến, phức tạp gồm: vượt ranh giới, ngắt kết nối VMS và trốn tránh kiểm tra, kiểm soát…Yêu cầu các sở, ngành, lực lượng Biên phòng và địa phương tiếp tục thực hiện nghiêm chỉ đạo của UBND tỉnh trong “Tháng cao điểm”, phối hợp với các cơ quan Trung ương để tháo gỡ “thẻ vàng” IUU, kiên quyết không để phát sinh vi phạm mới.

Đối với các vụ việc đang thụ lý, yêu cầu khẩn trương xác minh, xử lý dứt điểm, hoàn thành toàn bộ hồ sơ vi phạm chậm nhất ngày 30/9. Trường hợp khó khăn, phức tạp phải phối hợp với chính quyền địa phương hoặc báo cáo UBND tỉnh đề xuất cơ quan Trung ương hỗ trợ. Đồng thời, phải nhanh chóng xử lý 3 tàu cá có nguy cơ vi phạm cao.

Ngành nông nghiệp và lực lượng Biên phòng phải chuẩn hóa quy trình kiểm tra, ban hành mẫu biểu thống nhất đối với sổ nhật ký tàu thuyền, hướng dẫn chủ tàu ghi chép đầy đủ, đúng quy định. Các báo cáo chuyên ngành phải phân tích số liệu, đánh giá đúng kết quả, chỉ rõ tồn tại, nguyên nhân và trách nhiệm cụ thể, tránh báo cáo chung chung.

Cùng với đó, tăng cường tuyên truyền pháp luật về chống khai thác IUU, nhất là quy định liên quan đến khai thác tại vùng biển nước ngoài. Báo và Phát thanh, Truyền hình tỉnh tăng cường chương trình, phóng sự và công khai các quyết định xử phạt có mức phạt cao để nâng cao tính răn đe.

Sở Nông nghiệp và Môi trường chủ trì, phối hợp với Ban Chỉ huy Bộ đội Biên phòng tỉnh và Sở Khoa học và Công nghệ xây dựng phương án phần mềm quản lý nhà nước về tàu cá, kết nối dữ liệu các hệ thống hiện có, phân quyền đến từng xã, phường; quản lý bằng mã số, mã QR, số điện thoại chủ tàu; tích hợp cảnh báo tự động và nghiên cứu quét mã khi tàu ra, vào cảng; hoàn thành trước ngày 20/9.

Đồng thời, rà soát các vị trí, bến bãi chưa có hạ tầng cảng chính thức nhưng ngư dân đang neo đậu, bốc dỡ hải sản; xây dựng phương án quản lý tạm thời. Sở Nông nghiệp và Môi trường phối hợp với các địa phương, Biên phòng và Công an tỉnh trình UBND tỉnh phương án quản lý trước ngày 20/9.

Chủ tịch UBND các xã, phường chỉ đạo Công an xã, phường rà soát người địa phương đi làm ăn xa hoặc lao động dài ngày trên tàu cá; phối hợp với Phòng PC06, Công an tỉnh đối soát danh sách, kịp thời phát hiện trường hợp mất kết nối hoặc vi phạm, gửi về Sở Nông nghiệp và Môi trường trước ngày 25/9.