Nâng cao năng lực cho đội ngũ báo cáo viên pháp luật, tuyên truyền viên pháp luật thực hiện phổ biến, giáo dục pháp luật tại vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi

 Mục đích nhằm tiếp tục triển khai thực hiện có hiệu quả các mục tiêu, nhiệm vụ của Đề án theo Quyết định số 279/QĐ-TTg; kế thừa, phát huy những kết quả đã đạt được trong quá trình thực hiện các Kế hoạch của UBND tỉnh^[1] về triển khai thực hiện Đề án; kịp thời điều chỉnh nội dung, phương thức tổ chức thực hiện Đề án phù hợp với tình hình thực tế của tỉnh sau khi thực hiện mô hình chính quyền địa phương 02 cấp; chuyển trọng tâm triển khai tại các xã, phường thuộc vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi (DTTS&MN) được cơ quan có thẩm quyền phê duyệt, bảo đảm thực hiện các mục tiêu, nhiệm vụ của Đề án trong giai đoạn 2026 - 2030. Xây dựng, củng cố đội ngũ báo cáo viên pháp luật, tuyên truyền viên pháp luật bảo đảm đủ về số lượng, nâng cao về chất lượng; ưu tiên lựa chọn, bồi dưỡng người dân tộc thiểu số, người biết tiếng dân tộc thiểu số, người có uy tín trong cộng đồng, trưởng thôn, tổ trưởng tổ dân phố và các cá nhân có khả năng tham gia PBGDPL tại cơ sở. Nâng cao kiến thức pháp luật, kỹ năng PBGDPL, kỹ năng truyền thông, vận động và khả năng ứng dụng công nghệ thông tin, chuyển đổi số cho đội ngũ báo cáo viên pháp luật, tuyên truyền viên pháp luật, đáp ứng yêu cầu thực hiện công tác PBGDPL; nâng cao chất lượng, hiệu quả công tác PBGDPL tại vùng đồng bào DTTS&MN trong tình hình mới.

Mục tiêu nhằm tiếp tục xây dựng, củng cố và nâng cao năng lực đội ngũ báo cáo viên pháp luật, tuyên truyền viên pháp luật thực hiện PBGDPL tại các xã, phường vùng đồng bào DTTS&MN; bảo đảm đội ngũ hoạt động thực chất, có kiến thức pháp luật, kỹ năng PBGDPL, kỹ năng vận động, thuyết phục và khả năng truyền đạt phù hợp với đặc điểm địa bàn, đối tượng, văn hóa, ngôn ngữ của đồng bào dân tộc thiểu số; góp phần đưa công tác PBGDPL tại vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi đi vào nền nếp, hiệu quả, thực chất. Tiếp tục tham gia phối hợp xây dựng, hoàn thiện chính sách, thể chế nhằm thu hút, phát huy vai trò đội ngũ báo cáo viên pháp luật, tuyên truyền viên pháp luật và các lực lượng khác trong xã hội tham gia PBGDPL tại vùng đồng bào DTTS&MN, bảo đảm đồng bộ, hiệu quả, khả thi.

Đến hết năm 2030, số lượng báo cáo viên pháp luật, tuyên truyền viên pháp luật tại vùng đồng bào DTTS&MN được đào tạo, bồi dưỡng tiếng DTTS phù hợp với ngôn ngữ tại địa phương tăng thêm ít nhất 50% so với giai đoạn 1; bảo đảm 100% báo cáo viên pháp luật, tuyên truyền viên pháp luật tại vùng đồng bào DTTS&MN được tập huấn, bồi dưỡng kiến thức pháp luật, kỹ năng PBGDPL phù hợp với đối tượng, lĩnh vực và địa bàn. Tiếp tục kiện toàn, bổ sung mới đội ngũ báo cáo viên pháp luật, tuyên truyền viên pháp luật trên địa bàn tỉnh. Bảo đảm tăng thêm ít nhất 25% số lượng công chức, viên chức là người dân tộc thiểu số tham gia làm báo cáo viên pháp luật so với giai đoạn 1. Phấn đấu đến hết năm 2030, mỗi xã, phường tại vùng đồng bào DTTS&MN có ít nhất 02 tuyên truyền viên pháp luật là người DTTS hoặc biết tiếng DTTS, phù hợp với điều kiện thực tế.

Tiếp tục xây dựng, cập nhật và cung cấp tài liệu PBGDPL phù hợp với đặc điểm văn hóa, ngôn ngữ, trình độ nhận thức của đồng bào DTTS; tăng cường tài liệu bằng hình thức trực quan, điện tử, song ngữ hoặc có hỗ trợ ngôn ngữ DTTS phù hợp. Tăng cường ứng dụng công nghệ thông tin, chuyển đổi số trong các hoạt động bồi dưỡng và hỗ trợ hoạt động của đội ngũ báo cáo viên pháp luật, tuyên truyền viên pháp luật. Tiếp tục thực hiện hoạt động hỗ trợ nâng cao năng lực cho đội ngũ báo cáo viên pháp luật, tuyên truyền viên pháp luật, nhất là các xã đặc biệt khó khăn thuộc vùng đồng bào DTTS&MN.

Đối tượng thực hiện là đội ngũ báo cáo viên pháp luật, tuyên truyền viên pháp luật tại vùng đồng bào DTTS&MN; các cá nhân được huy động, được mời tham gia thực hiện PBGDPL tại vùng đồng bào DTTS&MN và các tổ chức, cá nhân có liên quan. Phạm vi thực hiện tại các xã, phường thuộc vùng đồng bào DTTS&MN trên địa bàn tỉnh Quảng Ngãi theo danh sách được cấp có thẩm quyền phê duyệt. Thời gian từ ngày Kế hoạch được ban hành cho đến hết năm 2030.

Nhiệm vụ và giải pháp

Tiếp tục nâng cao nhận thức, phát huy vai trò, trách nhiệm của các cơ quan, tổ chức, cá nhân. Tăng cường tổ chức quán triệt, truyền thông nhằm thống nhất nhận thức của cấp ủy, chính quyền, các cơ quan, tổ chức, đội ngũ thực hiện công tác PBGDPL, nhất là chính quyền cấp cơ sở về vị trí, vai trò của công tác PBGDPL nói chung, báo cáo viên pháp luật, tuyên truyền viên pháp luật tại vùng đồng bào DTTS&MN nói riêng; nâng cao trách nhiệm của các cơ quan, tổ chức, cá nhân trong việc tham gia, phối hợp và hỗ trợ hoạt động PBGDPL tại vùng đồng bào DTTS&MN. Phát huy vai trò của Hội đồng phối hợp PBGDPL cấp tỉnh và UBND/Hội đồng phối hợp PBGDPL cấp xã trong chỉ đạo, hướng dẫn triển khai các nhiệm vụ nâng cao chất lượng, hiệu quả hoạt động của đội ngũ báo cáo viên pháp luật, tuyên truyền viên pháp luật tại vùng đồng bào DTTS&MN

Tham gia phối hợp thực hiện rà soát, đề xuất, hoàn thiện thể chế, chính sách hỗ trợ cho đội ngũ báo cáo viên pháp luật, tuyên truyền viên pháp luật tại vùng đồng bào DTTS&MN. Tham gia phối hợp thực hiện rà soát, nghiên cứu, đề xuất hoàn thiện các quy định pháp luật về báo cáo viên pháp luật, tuyên truyền viên pháp luật; nghiên cứu, đề xuất các cơ chế, chính sách phù hợp nhằm thu hút, khuyến khích luật sư, luật gia, người am hiểu pháp luật, già làng, trưởng thôn, tổ trưởng tổ dân phố, người có uy tín trong cộng đồng và các cá nhân có năng lực, kinh nghiệm tham gia thực hiện PBGDPL tại vùng đồng bào DTTS&MN. Tham gia phối hợp thực hiện nghiên cứu, học tập kinh nghiệm nước ngoài phục vụ việc hoàn thiện chính sách, thể chế và các mô hình, cách thức nâng cao năng lực đội ngũ báo cáo viên pháp luật, tuyên truyền viên pháp luật nói chung, đội ngũ báo cáo viên pháp luật, tuyên truyền viên pháp luật tại vùng đồng bào DTTS&MN nói riêng.

Tiếp tục xây dựng, kiện toàn và phát triển đội ngũ báo cáo viên pháp luật, tuyên truyền viên pháp luật tại vùng đồng bào DTTS&MN bảo đảm về số lượng và hoạt động hiệu quả. Tổ chức rà soát số lượng, đánh giá chất lượng, hiệu quả hoạt động của đội ngũ báo cáo viên pháp luật, tuyên truyền viên pháp luật tại vùng đồng bào DTTS&MN; có giải pháp tăng cường, bổ sung bảo đảm đủ số lượng, hoạt động hiệu quả, đáp ứng yêu cầu công tác PBGDPL tại địa bàn. Xây dựng, đào tạo bổ sung nguồn cho đội ngũ báo cáo viên pháp luật, tuyên truyền viên pháp luật tại vùng đồng bào DTTS&MN, ưu tiên đối tượng người DTTS hoặc người biết tiếng DTTS. Ưu tiên lựa chọn, đề nghị công nhận hoặc công nhận mới báo cáo viên pháp luật, tuyên truyền viên pháp luật là người DTTS hoặc biết tiếng DTTS có đủ năng lực, trình độ thực hiện PBGDPL tại vùng đồng bào DTTS&MN. Ưu tiên tuyển dụng, sử dụng sinh viên, học viên là người DTTS hoặc biết tiếng DTTS tốt nghiệp các cơ sở đào tạo luật về công tác tại vùng đồng bào DTTS&MN, tạo nguồn báo cáo viên pháp luật, tuyên truyền viên pháp luật.

Tổ chức các hội nghị, hội thảo, diễn đàn, tọa đàm để tham khảo, trao đổi kinh nghiệm triển khai thực hiện công tác PBGDPL tại vùng đồng bào DTTS&MN cho báo cáo viên pháp luật, tuyên truyền viên pháp luật. Thường xuyên bồi dưỡng kiến thức pháp luật, kỹ năng PBGDPL, cung cấp thông tin, tài liệu cho đội ngũ báo cáo viên pháp luật, tuyên truyền viên pháp luật, trong đó tập trung vào đối tượng là già làng, trưởng thôn, tổ trưởng tổ dân phố, người có uy tín, hòa giải viên cơ sở để tham gia PBGDPL tại vùng đồng bào DTTS&MN. Thực hiện bồi dưỡng đội ngũ giảng viên nguồn để tập huấn, hướng dẫn kiến thức pháp luật và kỹ năng PBGDPL cho đội ngũ báo cáo viên pháp luật, tuyên truyền viên pháp luật tại vùng đồng bào DTTS&MN. Rà soát, đánh giá thực trạng, xác định nhu cầu, nội dung và chỉ tiêu bồi dưỡng tiếng DTTS và tổ chức bồi dưỡng tiếng DTTS cho đội ngũ báo cáo viên pháp luật, tuyên truyền viên pháp luật tại vùng đồng bào DTTS&MN. Rà soát, đánh giá thực trạng, xác định nhu cầu, nội dung và chỉ tiêu bồi dưỡng tiếng DTTS cho đội ngũ báo cáo viên pháp luật, tuyên truyền viên pháp luật tại vùng đồng bào DTTS&MN trên địa bàn tỉnh; làm cơ sở xây dựng kế hoạch và tổ chức bồi dưỡng tiếng DTTS phù hợp với nhu cầu, đặc điểm ngôn ngữ của từng địa bàn và từng nhóm đối tượng. Biên soạn, cung cấp tài liệu PBGDPL cho đội ngũ báo cáo viên pháp luật, tuyên truyền viên pháp luật vùng đồng bào DTTS&MN bằng chữ phổ thông hoặc song ngữ chữ phổ thông và chữ DTTS để thực hiện PBGDPL cho Nhân dân bằng hình thức phù hợp.

Tiếp tục tăng cường ứng dụng công nghệ thông tin, chuyển đổi số phục vụ hoạt động của báo cáo viên pháp luật, tuyên truyền viên pháp luật tại vùng đồng bào DTTS&MN. Tham mưu phối hợp với Bộ Tư pháp xây dựng, vận hành, duy trì chuyên mục “PBGDPL vùng đồng bào DTTS&MN” trên Cổng Thông tin điện tử PBGDPL quốc gia. Trang bị công cụ, phương tiện, thiết bị để tăng cường ứng dụng công nghệ thông tin, thực hiện chuyển đổi số trong công tác PBGDPL phù hợp với đặc điểm, tính chất đối tượng của Đề án; bồi dưỡng kỹ năng ứng dụng công nghệ thông tin, chuyển đổi số trong PBGDPL cho báo cáo viên pháp luật, tuyên truyền viên pháp luật tại vùng đồng bào DTTS&MN.

Hỗ trợ một số địa bàn đặc biệt khó khăn thuộc vùng đồng bào DTTS&MN thực hiện các hoạt động nâng cao năng lực cho đội ngũ báo cáo viên pháp luật, tuyên truyền viên pháp luật. Tiếp tục huy động các nguồn lực tham gia PBGDPL tại vùng đồng bào DTTS&MN để hỗ trợ hoạt động của đội ngũ báo cáo viên pháp luật, tuyên truyền viên pháp luật.